داستان های محبوب من جلد 2: بخش دوم دهه هفتاد

نمونه‌هايي از داستان کوتاه ايراني در ده? هفتاد خورشيدي. مجموعه کتاب‌هاي «داستانهاي محبوب من» مجموعه‌اي‌ست مناسب براي علاقمندان داستان کوتاه ايراني و آن‌ها که مي‌خواهند با سير تحول داستان کوتاه در ايران، از آغاز تاريخ داستان‌نويسي در ايران تا پايان ده? هفتاد خورشيدي، آشنا شوند و بدانند در هر دوره تاريخي، نويسندگان ايراني بيشتر به چه مضاميني پرداخته‌اند و چه تکنيک‌هايي را در داستان‌نويسي آزموده و به ‌کار بسته‌اند و مهمترين و بهترين نويسندگان ايراني، در دوره‌اي که در مجموع? «داستانهاي محبوب من» به آن پرداخته شده، چه کساني‌اند.
در مجموع? «داستانهاي محبوب من» انواع داستان‌ کوتاه ايراني با تکنيکها و درونمايه‌هاي گوناگون، به‌انتخاب علي‌اشرف درويشيان و با نقدهاي رضا خندان (مهابادي) بر اين داستانها، گرد آمده‌اند.
جلد دوم مجموع? «داستانهاي محبوب من» در واقع ادام? جلد اول است و همچون جلد اول به منتخبي از داستانهاي ايراني ده? هفتاد خورشيدي و نقد و بررسي اين داستانها اختصاص دارد.
با خواندن اين مجلد از کتاب «داستانهاي محبوب من» با بخشي از آثار داستاني ده? هفتاد و مضامين داستاني و شيوه‌هاي داستان‌نويسي و تعدادي از داستان‌نويسان مطرح و مهم اين دهه آشنا مي‌شويد و همچنين با خواندن نقدهايي که رضا خندان (مهابادي) بر اين داستان‌ها نوشته است، ارزيابي‌اي نقادانه از اين داستان‌ها به دست مي‌آوريد.

مروري بر جلد دوم کتاب «داستانهاي محبوب من»
جلد دوم مجموع? «داستانهاي محبوب من» شامل سي و پنج داستان است که همگي در ده? هفتاد خورشيدي منتشر شده‌اند و در ادام? جلد اول کتاب، که آن هم داستانهاي ده? هفتاد و نقد و بررسي اين داستانها را دربرمي‌گيرد، شِمايي از حال‌وهواي داستان‌نويسي ده? هفتاد و رويکردهاي مختلف مضموني و تکنيکي و ساختاري و فُرمي در داستان‌نويسي اين دهه به دست مي‌دهد.
داستانهايي که در جلد دوم کتاب «داستانهاي محبوب من» مي‌خوانيد عبارتند از: «بارون بارونه» از علي خدايي، «گل‌هاي آبي نرگس» از طاهره رياستي، «رود سياه» از سيد علي صالحي، «وضعيت» از محمد شريفي، «ساعت ناتمام» از حسين آتش‌پرور، «نسترن در باد، نسترن در...» از فرخنده آقايي، «سک? دوزاري و چکش» از نعمت کسرائيان، «آلبوم قديمي» از فريدون کوهداني، «کمربند» از راشين مختاري، «سازدهني» از زويا پيرزاد، «پنجره» از فريده خردمند، «جدول کلمات متقاطع» از ناهيد طباطبايي، «برادري، برابري» از اقبال مظفري، «دره پريان» از رضا جولايي، «پريون» از محمدرضا صفدري، «گم شدن يک زن متوسط» از طاهره علوي، «ضجه‌هاي پنهان» از سيامک گلشيري، «شب‌هاي يلدا» از مصطفي مستور، «پري دريايي» از پرويز مقدم، «هزار و يکشب» از شهريار مندني‌پور، «تقسيم» از شيوا ارسطويي، «مگر چراغي بسوزد» از احمد بيگدلي، «سبز مورد» از شهلا پروين‌روح، «حق‌کشي» از محمدحسن جهرمي، «قرار» از ميترا داور، «داستان رحمان» از حسين مرتضائيان آبکنار، «رحيمه» از انوشه منادي، «سوغات» از محبوبه ميرقديري، «اسير» از عليرضا حسيني، «ما همگي گم شده‌ايم» از محمدآصف سلطان‌زاده، «سعي خواهم کرد...» از شهرام شيدايي، «خشکسالي» از ليلا صادقي، «صداي بم» از ري‌را عباسي، «ناسور» از محمدرضا گودرزي و «مرا به اين نام بخوان» از سيد حسين ميرکاظمي.
جلد دوم مجموع? «داستانهاي محبوب من» در نشر چشمه منتشر شده است.

درباره علي‌اشرف درويشيان و رضا خندان (مهابادي)
علي‌اشرف درويشيان، متولد 1320 و درگذشته به‌سال 1396، داستان‌نويس، مقاله‌نويس، منتقد ادبي و مترجم ايراني و نيز پژوهشگر حوزه افسانه‌ها و فرهنگ عامه است.
درويشيان در‌ خانواده‌اي کارگر و فقير در محل? آبشوران کرمانشاه زاده شد؛ محله‌اي که نام‌اش از طريق قصه‌هاي درويشيان و مجموعه داستاني به همين نام از او در ادبيات داستاني ايران جاودانه شده است.
در دوازده سالگي، در کنار تحصيل، کارگري مي‌کرد. دوره تحصيلات ابتدايي و متوسطه را در کرمانشاه گذراند و سپس وارد دانشسراي مقدماتي شد. بعد از دوره دانشسرا، در روستاهاي کرمانشاه و گيلانغرب تدريس مي‌کرد.
در سال 1345 وارد دانشگاه تهران شد و از اين دانشگاه، ليسانس ادبيات گرفت و بعد از آن، در رشت? روان‌شناسي تربيتي، در مقطع فوق ليسانس، ادام? تحصيل داد و همچنين در دانشسراي عالي تهران به تحصيل در رشت? مشاوره و راهنماي تحصيلي پرداخت.
درويشيان در سال‌هاي پيش از انقلاب، از سال 1350 تا 1357، سه بار به‌خاطر قصه‌هايش دستگير و زنداني و همچنين ممنوع‌القلم شد.
داستان‌هاي علي‌اشرف درويشيان سخت تحت تأثير تجربه‌هاي شخصي‌اش از فقر و محروميت‌، آشنايي‌ نزديک‌اش با زندگي و مشکلات مردم محروم، تجربه‌هايش از زندان و مبارزه‌ سياسي در سال‌هاي پيش از انقلاب‌ و مواجهه‌اش با شکلهاي گوناگون ظلم و نابرابري‌اند. او از مردمي مي‌نوشت که «داشتن»، حتي در حداقلي‌ترين شکل خود، برايشان رؤيايي محال بود.
نوشتن از فقر و ظلم و نابرابري و مبارزه براي درويشيان نه مسئوليتي فرمايشي و برآمده از «اين مباد، آن باد»هاي حزبي، که برخاسته از حس و حساسيتي صادقانه بود که از درون‌اش مي‌جوشيد. تعهد اجتماعي‌اش از متنِ زندگي و از دلِ تجرب? زيسته‌اش برآمده بود و از شفقت و عطوفتي که نسبت به محرومان و ستمديدگان جامعه احساس مي‌کرد.
معلمي بود دمخور با کودکاني از محروم‌ترين اقشار اجتماع. قصه‌هايي هم براي کودکان و نوجوانان نوشت و تا واپسين سال‌هاي عمر دغدغ? آموزش کودکانِ کار را داشت.
امروزه اگر بخواهيم از نويسندگان ايراني که از کودکانِ کار نوشته‌اند سخن بگوييم، احتمالاً علي‌اشرف درويشيان جزو نخستين نام‌هايي‌ست که به ذهن مي‌آيد.
او همچنين يکي از مدافعان سرسخت آزادي انديشه و بيان و قلم بود و از اعضاي کانون نويسندگان ايران.
درويشيان در سال 1396 بعد از چندين سال بيماري به‌علت سکت? مغزي درگذشت. به‌گفت? خودِ او بيماري‌اش بيست و چهار ساعت بعد از ديدن صحن? اعدام کردهاي عراق به‌فرمانِ صدام حسين، آغاز شده بود.
رمان «سالهاي ابري» مهم‌ترين و معروف‌ترين اثر درويشيان است. از ديگر آثار داستاني او مي‌توان به مجموعه داستان‌هاي «از اين ولايت»، «آبشوران»، «درشتي» و رمان «سلول 18» اشاره کرد.
همچنين از جمله آثار او در حوزه ادبيات کودکان و نوجوانان مي‌توان به «ابر سياه هزار چشم» و «گل طلا و کلاش قرمز» اشاره کرد. اين دو قصه، هم به‌صورت مجزا و هم در کتابي با عنوان «قصه‌هاي آن سالها» و در کنار دو قص? کودک و نوجوانِ ديگر از درويشيان، به نام‌هاي «رنگينه» و «روزنامه ديواري مدرسه ما»، منتشر شده‌اند.
درويشيان مجموعه‌اي از داستانهاي کُردي معاصر را هم گردآوري و به فارسي ترجمه و در مجموعه‌اي با عنوان «داستان‌هاي کوتاه از نويسندگان معاصر کرد» منتشر کرده است.
کتاب‌ «افسانه‌ها و متل‌هاي کردي: قصه‌ها و متل‌ها، نمايش‌ها و بازي‌هاي عاميانه‌ي ايراني» و مجموع? نوزده جلدي «فرهنگ افسانه‌هاي مردم ايران»، که اين دومي ماحصل همکاري درويشيان و رضا خندان (مهابادي) است، از جمله کارهاي درويشيان در حوزه فرهنگ عامه‌اند.

رضا خندان (مهابادي)، متولد 1339 در تهران، منتقد ادبي، نويسنده و فعال اجتماعي ايراني، پژوهشگر و گردآورنده فرهنگ عامه و عضو هيئت دبيران کانون نويسندگان ايران است.

رتب? جلد دوم کتاب «داستانهاي محبوب من» در گودريدز: 3.55 از 5.