فلسفه: اصول و مسائل
مشخصات
معرفی
کتاب «فلسفه: اصول و مسائل» نوشته راجر اسکروتن
کتاب «فلسفه: اصول و مسائل» نوشته راجر اسکروتن اثري کمنظير در زمين? فلسفه است. بهتر است بدانيد: کتاب حاضر مناسب خوانند? جدي در آموختن فلسفهورزي است. راجر اسکروتن در کتابش ميکوشد تا آنچه که فلسفه ميخواهد در شرايط جديد عرضه کند را نشان دهد. او مينويسد: «وظيف? فلسفه به گمان من، بازسازي فکوران? چيزي است که بدون تأمل و تفکر آسيب ديده است. اين چيز آسيب ديده، مذهب، اخلاق يا فرهنگ نيست؛ بلکه جهان روزمر? آدمي است: جهان در معصوميتاش، جهان عليرغم وجود علم.»
درباره کتاب «فلسفه: اصول و مسائل»
کتاب با پيشگفتار آغار ميشود و سپس به بررسي مسائل مربوطه ميپردازد. تمام فصول کتاب با موادري بهم مرتبط هستند، در عين اينکه مستقل هستند و خواننده ميتواند آن را به صورت مجزا مطالعه کند اما از پيوستگي نيز برخوردارند و هر فصل به فصل ديگر مرتبط ميشود.
در بخش اول نويسنده به اصليترين ويژگي فلسفه، يعني «ذات فلسفه» ميپردازد. فلسفهاي که با پرسش آغاز ميشود و همچنان به پرسيدن ادامه ميدهد تا با پرسشگري، هدف رسيدن به شناخت را بررسي کند. فصل دوم کتاب «صدق» نام دارد. در اين فصل درست بودن شناخت بررسي ميشود. «ديو» عنوان فصل بعدي کتاب است. در اين قسمت نويسنده به مسئله تضمين شناخت پرداخته که هميشه ذهن فيلسوفان را به خود مشغول کرده است. «سوژه و ابژه» عنوان فصل ديگر کتاب است. کتاب در اين بخش به صدق و تضمين شناخت يعني فاعلشناسا و متعلق شناخت ميپردازد. در ادامه مباحث نويسنده به طرح مفهوم «شخص» لوازم و مقتضيات انسان را بررسي ميکند. در اين مبحث که بسيار گسترده است بحث زمان، خدا، آزادي، اخلاق موسيقي و تاريخ بررسي ميشود.
در بخشي از کتاب ميخوانيم:
به گفت? ويتگنشتاين هم? چنين نظراتي به اين ملاحظه وابسته است که شما نميتوانيد از زبان براي ارتباط بين زبان و جهان استفاده کنيد. هر بار که واقعيت را توصيف ميکنيد، از کلمات استفاده ميکنيد؛ بنابراين هر بار که مفهومي را با جهان تطبيق ميدهيد، به راستي يک مفهوم را با مفهومي ديگر تطبيق ميدهيد. شما ابژههاي مورد اشاره را انتخاب ميکنيد، و براي اين کار از مفاهيم استفاده ميکنيد. اما لاجرم چنين است، همانگونه که در مثالِ اشاره کردن توصيف شد. شما نميتوانيد چيزهايي را انتخاب کنيد مگر آنکه آنها را از ساير چيزها متمايز کنيد، و براي متمايز کردن چيزي از ساير چيزها بايد آنها را طبقهبندي کنيد و بنابراين بايد مفهومي را اطلاق کنيد. آيا از اين ملاحظ? جزيي نتايج پر اهميتي مانند اينکه جهان چيزي نيست مگر انديشه، يا اينکه هيچ واقعيتي وراي مفاهيم وجود ندارد، يا اينکه انسان يک ابداع جديد است، حاصل ميشود؟ مطمئناً خير.
دليل اينکه چرا اين نتايج «ايدآليست» از سوي کانت حاصل نميشود، در بخش نخست سنجش خردناب، عرضه شده است. استدلال او اين است که انديشيدن بهطور کامل مبتني بر اطلاق مفاهيم بنيادين معيني يا «مقولات» مفاهيمي همچون وحدت، جوهر، کميت، عليت است،که طبقهبنديهاي دلخواهانهاي نيستند، بلکه کارکردهاي اساسي تفکرند. اين مفاهيم ميتوانند تنها با فرض يک واقعيت مستقل به کار گرفته شوند. اين فرض جزئي جداييناپذير از آنهاست، همراه با تمايز بين پديدار و واقعيت، نمود و بود، که نقش توصيفي دارند. در طبيعت آنهاست که فراسوي تجربهاي را که جهان را تبييين ميکند هدف قرار دهند، و هر کسي که اين مفاهيم را به کار ميبرد در اين هدف سهيم است، حتي ايدئاليست که منکر است چنين ميکند. حتي او هم اگر بناستکه گفتهاش معنا داشته باشد، بايد مفاهيم جوهر، عليت، جهان و اين هماني را به کار گيرد؛ و اين مفاهيم او را به اين نگرش ملتزم ميکنند که جهان جداي انديشهاش وجود دارد. بنابراين آيا جهان جدا از انديش? ما وجود دارد؟
درباره نويسنده کتاب «فلسفه: اصول و مسائل»
راجر ورنون اسکروتن فيلسوف بريتانيايي است که سال 1944 به دنيا آمد. اسکروتن در زمين? زيباييشناسي و فلسفه سياسي مهارت داشت. او از مخالفان سرسخت علمگرايان و مارکسيستها بود. اسکروتن عقيده داشت علم به تنهايي نميتواند تمام مشکلات بشر را حل کند. از طرفي او به علوم روانشناسي فرگشتي توجه داشت بنابراين پرواضح است که مفاهيمي مانند مهندسي اجتماعي يا برابري طلبي محض را قبول نميکرد. راجر اسکروتن از طرفداران بازار آزاد و از منتقدين سرسخت افرادي مانند توماس پيکتي بود. او همچنين از منتقدان فمينيسم بود. از نظر او فمينيسم نگرشي افراطي محسوب ميشد.
اسکروتن در مدت زمان عمرش بيش از 30 اثر تأليف کرد که موضوعات آن زيباييشناسي، فلسفه اخلاق، سياست، هنر، فلسفه سياسي و تاريخ فلسفه را شامل ميشدند.
بعضي ديگر از کتابهاي اسکروتن به فارسي ترجمه شدهاند که عبارتند از:
متفکران چپ نو، دربار? سرشت انسان، زيبايي، فلسفه هنر و زيباييشناسي، کانت، تاريخ مختصر فلسفه جديد و اسپينوزا.
راجر اسکروتن 12 ژانويه سال 2020 در سن 75 سالگي درگذشت.
درباره ترجمه فارسي کتاب «فلسفه: اصول و مسائل»
کتاب «فلسفه: اصول و مسائل» را مليحه ابويي مهريزي و اسماعيل شعباني براي علاقهمندان فلسفه به فارسي ترجمه کردهاند نشر فارسي کتاب حاضر را چاپ و منتشر کرده است.
رتبه کتاب «فلسفه: اصول و مسائل» در گودريدز: 4.2 از 5