رسوایی آرمانشهر - افشای اسطوره سوسیالیسم نوردیک

کتاب «رسواييِ آرمانشهر: افشاي اسطوره سوسياليسم نورديک» نوشت? نيما سنندجي
کتابي در نقد سوسيال‌دموکراسي. کتاب «رسواييِ آرمانشهر: افشاي اسطوره سوسياليسم نورديک»، با عنوان اصلي Debunking Utopia: Exposing the Myth of Nordic Socialism، کتابي است که در آن سوسيال‌دموکراسيِ معروف به مُدل نورديک، که ترکيبي است از اقتصاد بازار آزاد و دولت رفاه و کشورهاي موسوم به نورديک (شامل دانمارک، فنلاند، ايسلند، نروژ و سوئد) از آن تبعيت مي‌کنند، مورد بررسي انتقادي قرار گرفته و ايرادهايي که به اعتقاد نويسنده بر اين مدل اقتصادي و اجتماعي وارد است نشان داده شده است.
در برابر مدل کمونيستي، که تجربه‌اي شکست‌خورده قلمداد مي‌شود، ليبرال‌ها از مدل اقتصاد بازار آزاد حمايت مي‌کنند و چپ‌گرايان حامي سوسيال‌دموکراسي هستند. نيما سنندجي در کتاب «رسواييِ آرمانشهر»، به‌عنوان تحليل‌گري طرفدار اقتصاد بازار آزاد، بر آن است که نشان دهد سوسيال‌دموکراسي نيز مدل اقتصادي و اجتماعي موفقي نيست. البته روي سخن کتاب «رسواييِ آرمانشهر»، چنانکه در مقدم? محمدامين عامري بر ترجم? فارسي اين کتاب نيز توضيح داده شده، بيشتر با مخاطبان امريکايي است. نويسنده در اين کتاب ديدگاه‌هاي چپ‌گرايان امريکاييِ طرفدار سوسيال‌دموکراسي نورديک را مورد نقد قرار مي‌دهد و از سياستمداراني در امريکا، نظير برني سندرز، که حامي اين مدل اقتصادي و اجتماعي هستند انتقاد مي‌کند.
متن اصلي کتاب «رسوايي آرمانشهر» اولين بار در سال 2016 منتشر شده است.

مروري بر کتاب «رسوايي آرمانشهر»
کتاب «رسوايي آرمانشهر»، با نگاهي مبتني بر اقتصاد بازار آزاد، مدل سوسيال‌دموکراسيِ رايج در کشورهاي نورديک را يک مدل متوهمان? آرمانشهري چپ‌گرايانه ارزيابي مي‌کند که مانند مدل کمونيستي، محکوم به شکست است. در کتاب «رسوايي آرمانشهر» در برابر سوسيال‌دموکراسي، از اقتصاد بازار آزاد دفاع شده است.
نيما سنندجي در کتاب «رسوايي آرمانشهر» بر اين عقيده است که در خود کشورهاي نورديکِ تابع سوسيال‌دموکراسي هم «تصوير ايده‌آل از سوسياليسم‌دموکراتيک، درخشندگي خود را از دست داده است.» سنندجي در کتاب «رسوايي آرمانشهر» در پي اثبات ناکارآمدي‌هاي سوسيال‌دموکراسي و نشان دادن اشکالات اين مدل است. او با توجه به همين اشکالات است که به نقد برني سندرز و ديگراني که در امريکا از سوسيال‌دموکراسي دفاع مي‌کنند مي‌پردازد.
از جمله موضوعاتي که در کتاب «رسوايي آرمانشهر» مطرح شده اين است که، برخلاف تصور ستايشگران امريکايي سوسيال‌دموکراسيِ نورديک، در کشورهاي نورديک احزاب محافظه‌کار و راست‌گرا دست بالا را پيدا کرده‌اند و سياست‌هاي سوسيال‌دموکراتيک تنها از دور آرماني و جذاب به نظر مي‌رسند.
سنندجي در کتاب «رسوايي آرمانشهر» بر اين عقيده است که کشورهاي ديگر درباره مزاياي سوسيال‌دموکراسي نورديک اغراق کرده‌اند. او در کتاب «رسوايي آرمانشهر» سعي دارد که با استدلال و ترسيم وضعيتِ کشورهاي نورديک، اين نظر خود را به اثبات برساند و آسيب‌هاي سوسيال‌دموکراسي را نشان دهد. به اعتقاد نيما سنندجي سوسيال‌دموکراسي آن بهشت بريني نيست که از دور به چشم مي‌آيد. او در کتاب «رسوايي آرمانشهر»، به‌عنوان کسي که از فاصل? نزديک با سوسيال‌دموکراسي نورديک مواجه است و خود در يکي از کشورهاي نورديک زندگي مي‌کند، مي‌خواهد بيان کند که به باور او و براساس پژوهش‌هايش و آنچه که ديده و دريافته است در کشورهاي نورديک چه مي‌گذرد و سوسيال‌دموکراسي چه وضعيتي را در اين کشورها رقم زده است. خطاب انتقادي کتاب «رسوايي آرمانشهر»، چنانکه پيش‌تر هم اشاره شد و در مقدم? مترجم بر ترجم? فارسي کتاب هم اشاره شده، متوجه امريکايي‌هاي مدافع سوسيال‌دموکراسي نورديک و مخالف و منتقد اقتصاد بازار آزاد است.
سنندجي در کتاب «رسوايي آرمانشهر» معتقد است که بخشي از ويژگي‌هاي مثبتي که به کشورهاي نورديک نسبت داده مي‌شود و نشان? توفيق سوسيال‌دموکراسي گرفته مي‌شود، برخلاف تصور رايج، نه برآمده از سوسيال‌دموکراسي که برآمده از فرهنگ اين کشورهاست. او در مقدم? کتاب «رسوايي آرمانشهر» در اين باره مي‌نويسد: «ممکن است عجيب به نظر برسد که [گرايش به] سوسياليسم‌دموکراتيک به سبک نورديک در ميان ايدئولوگ‌هاي چپ در کشورهاي ديگر بسيار شديد است، اما تا حد زيادي توسط مردم خود کشورهاي نورديک رد مي‌شود. اگر نگاهي دقيق بيندازيم، درمي‌يابيم که اين تناقضِ آشکار يک توضيح ساده دارد: چپ جهاني نمي‌فهمد که يک فرهنگ منحصربه‌فرد زمينه‌ساز موفقيت در کشورهاي نورديک است. بنابراين، ايدئولوگ‌ها در مورد مزاياي سيستم‌هاي اجتماعي در اين کشورها بسيار اغراق مي‌کنند.»
کتاب «رسوايي آرمانشهر» از مقدمه و چهار بخش تشکيل شده است. بخش‌هاي چهارگان? کتاب «رسوايي آرمانشهر» عبارتند از: «آرمان‌شهر نورديک»، «فرهنگ موفقيت نورديک»، «شکست سوسياليسم نورديک» و «فقر رفاهي».
کتاب «رسواييِ آرمانشهر: افشاي اسطوره سوسياليسم نورديک» با ترجمه و مقدم? محمدامين عامري در انتشارات دنياي اقتصاد منتشر شده است.

درباره نيما سنندجي، نويسنده کتاب «رسوايي آرمانشهر»
نيما سنندجي، متولد 1360، پژوهشگر ايراني – سوئدي است. سنندجي داراي دکتراي مهندسي پليمر از مؤسس? سلطنتي فناوري سوئد است. او منتقد سوسيال‌دموکراسي و از طرفداران اقتصاد بازار آزاد است. پژوهش‌هاي سنندجي حوزه‌هاي گوناگوني، اعم از اقتصاد و علوم اجتماعي و تاريخ و بيوتکنولوژي و فناوري پليمر و شيميِ فيزيکال، را در بر مي‌گيرد و از او کتاب‌هاي مختلفي در حوزه نوآوري، کارآفريني، فرصت‌هاي شغلي زنان و دولت‌هاي رفاه شمال اروپا (نورديک) منتشر شده است.
سنندجي همچنين رييس اتاق فکر حامي تجارت مرکز اروپايي کارآفريني و اصلاح سياست و بنيانگذار انديشکده‌اي در استکهلم با عنوان کپتوس است که از اقتصاد بازار آزاد حمايت مي‌کند.
از آثار نيما سنندجي مي‌توان به «رنسانس براي اصلاحات»، «استثنا نبودن اسکانديناوي: فرهنگ، بازارها و شکست سوسياليسم راه سوم» و «پارادوکس برابري جنسيتي نورديک» اشاره کرد.

رتب? کتاب «رسوايي آرمانشهر» در گودريدز: 4.15 از 5.