سکوت - قدرت سکوت در دنیایی پر هیاهو

معرفی کتاب

کتاب سکوت اثر تیک نات هان راهنمایی برای شنیدن ندای نهفته در ژرفای درون و دستیابی به زندگی‌ای عمیق و بامعنا از طریق شنیدن این ندا. کتاب سکوت: قدرت سکوت در دنیایی پرهیاهو، با عنوان اصلی Silence: The Power of Quiet in a World Full of Noise، کتابی است در حوزه فلسفه عملی که به ما می‌گوید چطور با شیوه‌ای از فلسفه‌ورزی و تعمق و مراقبه، معنای زندگی را بیابیم و به آرامش و آسایش برسیم. تیک نات هان در کتاب سکوت انسان مدرن را، که غرق در هیاهو و تشویش و اضطراب و شتاب است، به سکوت دعوت می‌کند؛ سکوتی که چنانکه او در کتاب سکوت بیان می‌کند، درِ دنیایی ژرف‌تر را که در درون ما نهفته است به روی‌مان می‌گشاید و گوش‌مان را به صداهای آن دنیای ژرف، تیز می‌کند. کتاب سکوت راز دستیابی به عشق و زیبایی را با ما در میان می‌گذارد. تیک نات هان در این کتاب از «ذهن‌آگاهی» سخن می‌گوید و از اینکه چگونه با ذهن‌آگاهی می‌توانیم هیاهوی درون‌مان را خاموش کنیم و به ندای درون‌مان، به ندای قلبمان، گوش بسپریم و این ندا را بشنویم. متن اصلی کتاب «سکوت» اولین بار در سال 2015 منتشر شده است. مروری بر کتاب سکوتآن‌چه تیک نات هان در کتاب سکوت قصد دارد به ما بیاموزد، شنیدن صدای سکوت از طریق مراقبه و ذهن‌آگاهی است. او در این کتاب از سکوتی هوشمند سخن می‌گوید که هیاهوهای درون را فرو می‌نشاند، ما را از هیاهوهایی که در متن زندگی پرشتاب و پراضطرابِ مدرن احاطه‌مان کرده‌اند دور می‌کند و آن‌گاه ندای عشق و زندگی و زیبایی را از اعماق قلبمان به گوشمان می‌رساند؛ ندایی که گویای معنای زندگی است. کتاب «سکوت» مجموعه‌ای است از حکایت‌ها و نقل خاطرات و تجربیات و حکمت‌ها و فلسفه‌ورزی‌هایی برآمده از ذن و بودیسم و مراقبه و تمرین‌هایی در جهت دستیابی به ندای درون و دور شدن از هیاهو و اضطراب و ترس و تشویش. در کتاب سکوت یاد می‌گیریم گه چگونه مهارت ذهن‌آگاهی و سکوت هوشمند را در خود پرورش دهیم. نویسنده در این کتاب از هراسی سخن می‌گوید که انسان‌ها از سکوت دارند و از اینکه این هراس ریشه در چه دارد. کتاب «سکوت» نقدی است بر جامعه مادی و مصرفی که اضطراب و تشویش می‌انگیزد. تیک نات هان در این کتاب بر این عقیده است که باید با ذهن‌آگاهی و سکوت هوشمند، با مراقبه و تمرین، بر این اضطراب و تشویش غلبه کرد. البته او در کتاب «سکوت» تأکید می‌کند که منظورش از ترک هیاهو، ترکِ دنیا و مافیها و قطع ارتباط با جهان و انسان‌های دیگر نیست، بلکه منظور ارتباطی درست و معنادار با آدم‌ها و جهان است و استفاده معنادار از تکنولوژی. کتاب سکوت از مقدمه و هفت فصل تشکیل شده است. فصل‌های هفت‌گانه کتاب «سکوت» عبارتند از: «هیاهوی پیوسته»، «رادیوی افکار بی‌وقفه»، «سکوت رعدآسا»، «عمیق گوش‌دادن»، «قدرت سکوت»، «توجه‌کردن» و «پرورش پیوند». در بخشی از کتاب سکوت می‌خوانید: «ذهن‌آگاهی اغلب زنگی توصیف می‌شود که به یادمان می‌آورد دست بکشیم و در سکوت گوش فرادهیم. می‌توانیم یک زنگ واقعی به کار ببریم یا از هر چیز دیگری کمک بگیریم که یادمان بیندازد اسیر دست هیاهوی اطراف و درونمان نباشیم. ما با شنیدن صدای زنگ، توقف می‌کنیم. دم و بازدم خود را دنبال می‌کنیم و فضایی برای سکوت می‌سازیم. به خود می‌گوییم: "نفس فروبردن، می‌دانم که نفسم را فرومی‌برم." با آگاهانه فروبردن نفس و بیرون‌دادن نفس، با توجه محض به تنفس، می‌توانیم تمام صداهای پیرامونمان را خاموش کنیم – زمزمه‌های بیهوده درباره‌ی گذشته، آینده و هوس برای داشتن چیزهای بیشتر. تنها با دو یا سه ثانیه تنفس آگاهانه چشمانمان به روی این حقیقت باز می‌شود که ما زنده‌ایم، ما نفس می‌کشیم. ما این‌جاییم. ما وجود داریم. هیاهوی درونمان ناپدید و وسعتی ژرف حاصل می‌شود – بسیار نیرومند، بسیار گویا. ما می‌توانیم به ندای زیبایی اطرافمان پاسخ دهیم: "من این‌جا هستم. من رها هستم. من صدایت را می‌شنوم."» درباره تیک نات هان، نویسنده کتاب سکوت تیک نات هان (Thهch Nhهt Hهnh)، متولد 1926 و درگذشته به سال 2022، راهب بودایی، فعال صلح، نویسنده، شاعر و معلم ویتنامی بود. از نات هان به‌عنوان «پدر ذهن‌آگاهی» یاد می‌شود. او شخصیتی بسیار تأثیرگذار بر روش‌های غربی بودیسم بوده است. اصطلاح «بودیسم درگیر» از ابداعات اوست. نات هان یک فعال اجتماعی صلح‌طلب و مؤسس مدرسه جوانان برای خدمات اجتماعی بود. او در سال 1966، به‌خاطر مواضع صلح‌طلبانه‌اش و مخالفتش با جنگ ویتنام و اینکه حاضر نشد از ویتنام جنوبی جانبداری کند، از کشورش تبعید شد و نزدیک چهل سال در تبعید به‌سر برد. نات هان، سکوت و عمیق گوش سپردن را، به‌عنوان روشی غیرخشونت‌آمیز برای تعارض، ترویج می‌کرد و در پی بالا بردن آگاهی مردم از به‌هم‌پیوستگی همه عناصر طبیعت بود. او صومعه‌ها و مراکز تمرینی بسیاری تأسیس کرد و خودش سال‌های زیادی را در صومعه‌ای که در روستای پلام، در جنوب غربی فرانسه، تأسیس کرده بود، به‌سر برد. در سال 2005 سرانجام به نات هان اجازه دادند که از کشورش، ویتنام، دیدن کند. او در سال 2018 به ویتنام برگشت و تا پایان عمرش در آن‌‌جا زندگی کرد.از آثار تیک نات هان می‌توان به کتاب‌های «راه و رسم نشستن»، «صلح با خویشتن بر اساس شفقت و ذهن‌آگاهی»، «نه مرگ، نه ترس»، «راه و رسم عشق»، «نیلوفر و مرداب: هنر دگرگون‌کردن رنج‌ها» و «راه و رسم راه رفتن» اشاره کرد. درباره ترجمه فارسی کتاب سکوتکتاب «سکوت: قدرت سکوت در دنیایی پرهیاهو» با ترجمه عذرا گلفام در نشر میلکان منتشر شده است. عذرا گلفام مترجم ایرانی است. از ترجمه‌های او می‌توان به کتاب‌های «پژواک کتاب های قدیمی»، «آدر»، «خانه‌ی درختی 52 طبقه»، «مأمور ویزل و باند روباه‌های تبهکار»، «هنر یادگیری» و «وسطِ بازی» اشاره کرد.از کتاب «سکوت» ترجمه فارسی دیگری هم، با عنوان «سکوت: نیروی خاموشی در دنیایی پرسروصدا»، منتشر شده که مترجم آن رؤیا منجم و ناشرش نشر علم است.