شهر فرنگ اروپا

معرفی کتاب شهر فرنگ اروپا، اثر پاتریک اوئورژدنیک، ترجمه خشایار دیهیمی

کتاب شهر فرنگ اروپا، با تیتر دیگر: چکیده‌ای از پیدا و پنهان تاریخ قرن بیستم، یکی از کتاب‌های روان، خواندنی و مهم حوزه تاریخ و علوم انسانی و اجتماعی است که با ترجمه خشایار دیهیمی از نشر ماهی چاپ شده است. این کتاب در صدوبیست صفحه و کاملاً خلاصه مهم‌ترین اتفاقات قرن بیستم را مرور می‌کند و کتابی تخصصی در حوزه تاریخ نیست. این اثر برای دانش عمومی و دانستن اتفاقات مؤثر بر زندگی معاصرمان بسیار اهمیت دارد و در همه موارد و موضوعات مسائل ارزشمندی را مطرح می‌کند اما به دلیل اینکه دو جنگ بزرگ جهانی، که تاریخ جهان را برای همیشه تغییر دادند و زندگی بسیاری را به قبل و بعد از خودشان تقسیم کردند، در این قرن اتفاق افتادند، بیشتر مسائل مطرح‌شده در کتاب در ارتباط با این دو جنگ هستند. همان‌طور که در زیرعنوان کتاب گفته شده، این چکیده‌ای از تاریخ است که می‌تواند شبیه به منبعی برای شروع داشتن خط مطالعاتی و تعیین تاریخی برای خواندن‌های مفصل‌تر باشد و فرصتی فراهم کند تا دوست‌داران تاریخ بدانند چه اتفاقاتی در این قرن افتاده و چطور می‌توان آن‌ها را پیگیری کرد و مطالعات عمیق‌تری در این زمینه‌ها داشت و از این منظر نیز کتاب حائز اهمیت است.

درباره کتاب شهر فرنگ اروپا

کتاب شهر فرنگ اروپا شروعی قدرتمند، کوبنده و تأثیرگذار دارد. کتاب با تعیین قد سربازان کشته‌شده آمریکایی در جنگ جهانی دوم در نورماندی شروع می‌شود و اینکه اگر جنازه آن‌ها را به ردیف می‌خواباندی، طول کشته‌ها چقدر می‌شد، یا می‌گوید کمونیست‌های روس در جنگ اول محاسبه می‌کردند که از تعداد کشته‌های دشمن چقدر کود درمی‌آید و چقدر می‌شود در ساخت کودهای شیمیایی صرفه‌جویی کرد. این تصویری خیره‌کننده و برخوردی غیرانسانی با کشته‌شده‌های جنگ است، همان‌طور که جنگ این‌گونه می‌‌خواهد: اینکه دلیلی باشد برای اندازه‌گیری و مطرح کردن مفهوم شی‌شدگی که چیزی مدرن و ویژه همین قرن است. این کوبندگی و ویژگی کتاب که آن را کاملاً خواندنی کرده بارها و بارها در این اثر تکرار می‌شود اما اصلاً برای ما تکراری نیست و هر بار خواننده‌اش را شگفت‌زده می‌کند. داستان شهر فرنگ اروپا با جنگ شروع می‌شود و با مرور حوادث جنگ به تمام لایه‌های پیدا و پنهان یک تاریخ و زندگی انسان می‌رسد و از نکات جالب کتاب هم این است که گاهی به موضوعاتی اشاره می‌کند که در نظر ما ساده می‌آیند اما توضیح می‌دهد که چگونه ریشه‌شان در قرن بیستم شکل گرفت. یکی از ویژگی‌های این اثر کوتاه بودن روایت‌هایش است. هر بخش با ستاره‌هایی میان پاراگراف‌ها از هم جدا شده و اتفاقات قرن بیستم را به‌صورت کوتاه و مختصر آورده و با ستاره جدا کرده و به سراغ موضوع دیگری رفته. این ویژگی باعث شده تا کتاب قابلیت این را داشته باشد که بتوان آن را یک نفس خواند. گاهی حتی تصاویری از زندگی در میانه جنگ‌ها می‌دهد که مانند دیدن یک فیلم سینمایی یا یک تصویر قدیمی بهت‌آور نفسمان را در سینه حبس کنیم و این ویژگی شاید در تمامی کتاب‌های تاریخی وجود نداشته باشد. زبان کتاب ساده و روان است و در ترجمه فارسی نیز این نکته بسیار حائز اهمیت است. کتاب شهر فرنگ اروپا وارد آمارهای بی‌شمار و سرسام‌آور و اعداد نمی‌شود. این نکته این اثر را از متنی کسالت‌بار خارج می‌کند و باعث می‌شود بیشتر درگیر موضوعات و روایت‌هایش باشیم. گاهی تاریخی را که در موردش حرف می‌زند شبیه به یک داستان کوتاه بیان می‌کند و این هم دیگر ویژگی این کتاب است که آن را خواندنی کرده و روال خسته شدن از خواندن تاریخ را بر هم زده است.

خلاصه کتاب شهر فرنگ اروپا

کتاب شهر فرنگ اروپا؛ چکیده‌ای از پیدا و پنهان تاریخ قرن بیستم درباره تمامی اتفاقات مهمی است که قرن بیستم با آن‌ها شروع شد و به پایان رسید، اما به‌صورت روایت‌های کوتاه و موجز. کتاب حتی درباره این مسئله که دوران مدرن و قرن بیستم از کجا شروع شد نیز حرف می‌زند. ریشه‌هایش را بررسی می‌کند و گاهی حتی به اتفاقاتی پیش از شروع این قرن برمی‌گردد. علاوه بر دو جنگ بزرگ جهانی و اتفاقات پیرامون آن، مانند زندگی کشته‌شده‌ها، فراریان، حوادث ناگوار اردوگاه‌های کار اجباری و زندگی یهودیان، نجات‌یافتگان و سربازان، کشف ادوات جنگی و شیوه کشتن آدم‌ها، به موضوعات نیمه دوم قرن که جهان به سمت مصرف‌گرایی شدن رفت هم می‌پردازد، مانند پایان جنگ‌ها، ساختن شهرها، دین و نگاه‌ها و رویکردهای جدید به آن، جنبش‌های فرهنگی و هنری و اجتماعی مانند اتفاقاتی که در اجراها و نقاشی‌ها و هنر تجسمی و سینما افتاد تا جنبش‌های فمینیستی و تلاش و مبارزات زنان، سکس، نژادپرستی، مسئله طبیعت و زمین و توجه به سیاراتی یا جهانی جدا از زمینی که روی آن زندگی می‌کنیم، اخبار، الکل، مواد مخدر، مد و مصرف‌گرایی و چیزهای بسیاری که می‌تواند برای همه‌مان جالب توجه باشد. در میان تمامی این موضوعات، نکته مهم این است که بارها به جنگ و تأثیرات آن برمی‌گردد و دوباره روایتی از آن ارائه می‌دهد و همچنان تازگی دارد. انگار اثرات چنین واقعه بزرگی هرگز قرار نیست پایان بگیرد. کتاب در پایان این‌گونه تمام می‌شود که حتی دموکراسی لیبرال هم به‌نوعی موجب مرگ هزاران نفر می‌شود و کسانی همچنان به ساختن تاریخ ادامه می‌دهند، گویی که هیچ‌چیزی رخ نداده است.

درباره پاتریک اوئورژدنیک، نویسنده کتاب شهر فرنگ اروپا

پاتریک اوئورژدنیک نویسنده اهل چک است و در سال 1957 به دنیا آمد و اکنون در فرانسه زندگی می‌کند. او به‌جز مقاله، در ترجمه، داستان‌نویسی، شعر و رمان‌نویسی نیز آثار مهمی دارد و جوایزی هم برای آثارش دریافت کرده است. او سردبیری مجله‌ای فرانسوی را نیز بر عهده داشته و در دانشگاه‌ها نیز سخنرانی می‌کند. کتاب شهر فرنگ اروپا تنها کتابی است که از او به فارسی ترجمه شده، اما در میان مجموعه کتاب‌های نشر ماهی در زمینه تاریخ که با این اثر مرتبط‌اند می‌توان به این عناوین اشاره کرد: توپ های ماه اوت، برج فرازان، سلام اول، ورشو 1920، صلحی که همه صلح ها را بر باد داد.

درباره خشایار دیهیمی، مترجم کتاب شهر فرنگ اروپا

خشایار دیهیمی، از مترجمان معاصر، مهم و تأثیرگذار در ایران است که به‌خاطر آشنایی‌اش با ادبیات و فلسفه، جدا از ترجمه و ویراستاری آثار مهم، دبیری چندین مجموعه کتاب را در نشرهای مختلف بر عهده داشته که آثار باارزشی را منتشر کرده‌اند. مجموعه‌هایی مانند تجربه و هنر زندگی، نام آوران فرهنگ، و نسل قلم. او همچنین سردبیری مجلات ادبی را نیز بر عهده داشته و به تدریس و روزنامه‌نگاری نیز پرداخته است. آثاری از داستایفسکی، کامو، کوستلر، گوگول، چوکوفسکایا، و ایوان کلیما در برگردان‌های فارسی او دیده می‌شوند. همین‌طور مجموعه‌ای کتاب‌های فلسفه که آشنایی با اندیشه چندین فیلسوف است از آثار ترجمه اوست. از مهم‌ترین ترجمه‌های او به فارسی می‌توان به این عناوین اشاره کرد: گفت و گو با مرگ، داستایفسکی: جدال شک و ایمان، فلسفه هانا آرنت، دروغ اراده آزاد، تسخیرشدگان، یادداشت های یک دیوانه، سوفیا پتروونا، فلسفه تنهایی، روح پراگ، یادداشت های آلبر کامو، بیچارگان.

کتاب شهر فرنگ اروپا برای چه کسانی مناسب است؟ این کتاب به دوست‌داران تاریخ، تاریخ قرن بیستم، مطالعات جنگ جهانی اول و جنگ جهانی دوم، علوم اجتمای، علوم سیاسی، علوم انسانی، مطالعات فرهنگی، تاریخ اروپا پیشنهاد می‌شود.