فواره‌های نپتون

رمان «فواره‌هاي نپتون» نوشت? ريکي دوکورنه
يک رمان غنايي و شاعران? جذاب، در سبک رئاليسم جادويي و در ستايش آب. رمان «فواره‌هاي نپتون»، با عنوان اصلي The Fountains of Neptune، رماني است که اسطوره و افسانه و فانتزي و تاريخ و مؤلفه‌هاي رئاليسم جادويي و پست‌مدرن را باهم دارد.
ريکي دوکورنه در رمان «فواره‌هاي نپتون» تاريخ را از طريق اسطوره و افسانه روايت مي‌کند تا از سطح تاريخ به عمق و ژرفاي آن نقب بزند.
رمان «فواره‌هاي نپتون» همچنين رماني دربار? حافظه و فراموشي و ماهيت خواب و خاطره است و دربار? پيوند حافظه و تاريخ. اين رمان يکي از رمان‌هاي چهارگان? ريکي دوکورنه، موسوم به «چهارگان? عناصر»، است که دوکورنه آن را ملهم از انديشه‌هاي گاستون باشلار، فيلسوف فرانسوي، نوشته است.
نشري? «آتلانتيک ريويو» در وصف رمان «فوراه‌هاي نپتون» و نيکولا، شخصيت اصلي اين رمان، مي‌نويسد: «شايد يک موبي‌ديک امروزي يا حتي موج‌هاي ويرجينيا وولف که لابه‌لاي حرير دريا پيچيده شده. ريکي دوکورنه صداي دريا را لاي کلمه‌ها جا داده و نيکولا را هرگز فراموش نمي‌کنيم.»
متن اصلي رمان «فواره‌هاي نپتون» اولين بار در سال 1989 منتشر شده است.

مروري بر رمان «فواره‌هاي نپتون»
راوي و شخصيت اصلي رمان «فواره‌هاي نپتون» مردي به نام نيکولاست که از خوابي طولاني برخاسته است؛ خوابي به‌درازاي دو جنگ جهاني و فاصل? بين اين دو جنگ. ماجرا از اين قرار است که نيکولا در سال 1914، سال شروع جنگ جهاني اول، پس از اينکه قتل مادرش را به چشم مي‌بينيد، در آب مي‌افتد و به کُمايي طولاني و چنددهه‌اي فرومي‌رود و بعد از جنگ جهاني دوم، در بندري در فرانسه، از خواب برمي‌خيزد و به جهان واقعي برمي‌گردد و مي‌کوشد گذشته‌اش را و تاريخ را، از طريق خيال‌پردازي و اسطوره و افسانه و قصه، بازسازي کند.
کودکي نيکولا در بين ملوانان و دريانوردان گذشته است و به‌طور کلي، عنصر آب، از بين عناصر چهارگانه، در زندگي او و در رمان «فواره‌هاي نپتون» جايي ويژه دارد و اين رمان از «چهارگان? عناصر» ريکي دوکورنه، دربار? عنصر آب است. بي‌دليل نيست که اوليور ساکس، نويسند? کتاب «مردي که زنش را با کلاه اشتباه مي‌گرفت»، رمان «فواره‌هاي نپتون» را ستايشي از آب دانسته است.
رمان «فواره‌هاي نپتون» رماني است که اسطوره و افسانه در آن نقشي ويژه در بازيابي خاطرات و گذشته ايفا مي‌کند و از طريق همين اسطوره و افسانه است که گذشت? راوي احضار مي‌شود.
رمان «فواره‌هاي نپتون» نه تاريخ، بلکه رؤياي تاريخ و نه واقعيت، بلکه رؤياي واقعيت است. در اين رمان، واقعيت چنان در بحر خيال غوطه‌ور است که وجهي شاعرانه به خود مي‌گيرد و با وهم مي‌آميزد و واقعيت و تاريخ و افسانه و اسطوره را به ژرفاي ناخودآگاه آدمي و کهن‌الگوهاي او پيوند مي‌زند.
در بخشي از رمان «فواره‌هاي نپتون» مي‌خوانيد: «هم‌زمان با کندن هرزگياه‌هاي باغ‌راه‌هاي کِي، به خط خاطراتم نظم مي‌دهم؛ واقعيت و رؤياها و بهشت و جهنم را از هم باز مي‌کنم. اين روزها کار ديگري نمي‌کنم جز تلاش براي تفسير آن چرخ‌هاي مبهم، آن سايه‌هاي مواج، آن فريادهاي وراي فرياد، داستاني که زير همه‌ي داستان‌ها جاري است: داستان خودم.
حتي هنوز هم فريادها را مي‌شنوم. تشخيص نمي‌دهم که صداي پدرم است که مي‌شنوم يا مادرم، يا صداي قاتل‌هاي مادرم. غوغاي عظيمي در جانم فرو شده و با هر نفس صدايش را مي‌شنوم، حتي اگر – مثل آب فواره‌هاي فروپاشنده‌ي کِي – آرام شده باشد، آموخته باشد که نجوا کند.
کِي نوشته:
نيکولا بازمانده‌ي يک رابطه‌ي سه‌گانه است و شاهد تراژدي خانوادگي‌اش بوده و با کما به آن پاسخ داده. مثالي از اين تکان‌دهنده‌تر براي اِگويي که از خود دست شسته، نمي‌توان پيدا کرد.»

دربار? ريکي دوکورنه، نويسند? رمان «فواره‌هاي نپتون»
ريکي دوکورنه (Rikki Ducornet)، متولد 1943، نويسنده، شاعر و تصويرگر امريکايي است. او نويسنده و شاعري متأثر از سوررئاليسم و نيز متأثر از ايد? کهن عناصر چهارگان? آب، آتش، خاک و هوا است.
طبيعت، جادو، اروس، قدرتِ متجاوز و نياز دروني به مقابله با آن، انتقال درک اخلاقي، براندازي، امر زيبا و تخيل خلاق عناصر مضموني اصلي آثار دوکورنه هستند. او آثارش را با طرحي از پيش انديشيده شروع نمي‌کند و مي‌گذارد که داستان از دل سوژه‌هايي که درباره‌شان مي‌نويسد بيرون بيايد و شکل بگيرد.
از دوکورنه، علاوه بر شعر و داستان بزرگسال، آثاري هم براي کودکان و نيز دو اثر غيرداستاني منتشر شده است. او، به‌جز نوشتن، به تصويرگري و کار هنري نيز مي‌پردازد و براي کتابهايي از نويسندگان مختلف، از جمله خورخه لوئيس بورخس و رابرت کوور، تصويرسازي کرده است.
از آثار ريکي دوکورنه مي‌توان به رمان «ورود به آتش» و دفتر شعر «خواهران عجيب‌وغريب» اشاره کرد.

دربار? ترجم? فارسي رمان «فواره‌هاي نپتون»
رمان «فواره‌هاي نپتون» با ترجم? عاطفه احمدي در نشر برج منتشر شده است.
عاطفه احمدي، متولد 1368 در تهران، مترجم ايراني است. او داراي ليسانس ادبيات نمايشي است و به‌عنوان مترجم، علاوه بر ترجم? کتابهاي گوناگون، همکاري با نشريات مختلف، از جمله مجله‌هاي «24» و «همشهري داستان»، را هم در کارنام? کاري خود دارد.
از ترجمه‌هاي عاطفه احمدي مي‌توان به کتابهاي «راز کفش هلندي»، «شنژن: سفري به چين» و «يانگون: سفري به برمه» اشاره کرد.