زندگی آرام

رمان «زندگي آرام» اثر مارگريت دوراس
يک رمان روانشناختي، فلسفي و تراژيک دربار? تنهايي، بيگانگي، خشونت، احساس گناه، شرم و عشق. رمان «زندگي آرام»، با عنوان اصلي La Vie tranquille، دومين رمان مارگريت دوراس، نويسند? فرانسوي مطرح و سرشناس قرن بيستم، است.
مارگريت دوراس در رمان «زندگي آرام» حال‌وهواي گوتيک جنوبي داستان‌هاي ويليام فاکنر را به ذهني‌نويسي ظريف و ريزبينان? مارسل پروست پيوند مي‌زند و رماني مي‌آفريند که در آن تنهايي و دلهره‌ها و اضطراب‌هاي وجودي يک زن، ماهرانه به نمايش گذاشته شده است.
متن اصلي رمان «زندگي آرام» اولين بار در سال 1944 منتشر شده است.

مروري بر رمان «زندگي آرام»
فرانسو، راوي و شخصيت اصلي رمان «زندگي آرام»، دختري‌ست از خانواده‌اي کشاورز و ساکن روستايي به نام بوگ؛ دختري که خانواده‌اش او را ناديده مي‌گيرند و به‌حساب نمي‌آورند و او همچون بيگانه‌اي در ميان خانواده‌اش زندگي مي‌کند.
اما در رمان «زندگي آرام» مي‌بينيم که وقتي قتلي اتفاق مي‌افتد که هم? اعضاي خانواده کم‌وبيش در وقوع آن مقصرند، يا دست‌کم از وقوع آن شادي‌اي پنهاني را در تهِ دل احساس مي‌کنند، ناگهان طوري با فرانسو برخورد مي‌شود که گويي او مقصر اين قتل است و اوست که بايد بابت وقوع اين قتل شرمنده باشد و احساس گناه کند.
ماجراي رمان «زندگي آرام» از جايي آغاز مي‌شود که ژروم، دايي فرانسو، بر سرِ مسئله‌اي ناموسي با نيکلا، برادر فرانسو، درگير مي‌شود و اين درگيري به جراحت شديد و سرانجام مرگ ژروم مي‌انجامد. ژروم سربارِ خانواده و مردي بيکاره و پرمدعا و ازخودمتشکر و دردسرساز است که هيچ‌يک از اعضاي خانواد? فرانسو از او دل خوشي ندارند و براي همين وقتي در دعوا با برادر راوي آن‌طور مجروح مي‌شود همه گويي در ژرفاي وجود خود از اين موضوع خوشحالند و وقتي هم که براثر جراحت شديد مي‌ميرد خانواد? راوي حالتي بي‌تفاوت نسبت به مرگ او دارند و فرانسو را در اين مرگ مقصر مي‌دانند چون او باعث شده بوده که نيکلا با ژروم درگير شود.
در ادام? رمان «زندگي آرام» مي‌بينيم که نيکلا، برادر فرانسو و قاتل ژروم، هم مي‌ميرد و مرگ او، برخلاف مرگ ژروم، همه را متأثر مي‌کند و کارِ مادر و پدر فرانسو را به جنون مي‌کشاند و فرانسو هم خانه را براي مدتي ترک مي‌کند. در اين ميان عشقي هم ميان فرانسو و مردي به نام تيِن درگرفته است.
در زماني که فرانسو خانه و خانواده را ترک کرده است، نزديک هتلي که او در آن مقيم است، مردي در دريا غرق مي‌شود و فرانسو را، به‌خاطر اينکه اين صحنه را ديده و اقدامي براي کمک به غريق نکرده است، شماتت و از هتلي که در آن اقامت دارد بيرون مي‌کنند. فرانسو به خانه برمي‌گردد درحالي‌که بارِ خاطرات تلخ و تنهايي‌ها و رنج‌هايش را به‌دوش مي‌کشد و از طرفي آرزو دارد که با تيِن ازدواج کند.
رمان «زندگي آرام» شرح بيگانگي يک دختر از خانواده و محيط پيرامون خويش است. دوراس در اين رمان شخصيتي را خلق کرده که هيچ‌کس او را نمي‌بيند؛ شخصيتي که از خانواده و اجتماع طرد شده است و با اضطراب‌هاي وجودي خود درگير است. فرانسو در رمان «زندگي آرام»، ضمن کندوکاوِ درون خود، آدم‌هاي اطرافش را هم با دقت رصد مي‌کند و در رفتارها و خُلقياتشان باريک مي‌شود و نيز خود را با طبيعت اطرافش مي‌آميزد و در آن غوطه‌ور مي‌شود.
رمان «زندگي آرام» داستان خانواده‌اي تباه و شخصيتي تنها و سرگشته است.
در بخشي از رمان «زندگي آرام» مي‌خوانيد: «باران نامنظم مي‌بارد و با بخاري درخشان فضاي بين آسمان و دره را پر مي‌کند. آتش، بسته به لحظات روز، کم يا زياد مي‌سوزد. در صبح قرمز است، در شب صورتي، زيرِ خاکستري سفيد. کلبه فقط يک پنجره دارد که رو به جنگل باز مي‌شود. چيزي جز يک تفنگ به ديوار آويزان نيست. بوي اطمينان‌بخش شير بسته‌شده‌ي گوسفند با بوي فرّار هيزم‌هاي خيس‌شده که در دوطرف شومينه تلنبار شده‌اند در هم آميخته است. پس از رگبار، بوي باران به داخل مي‌آيد، بر ديوارهاي کلبه مي‌نشيند و در بوي شير و آتش حل مي‌شود. اين بوي سوم بوي خوب تنهايي من است. مي‌دانم، بدون اينکه به آن فکر کنم. تا انتها آن را به مشام مي‌کشم، تا قديم‌ترين ژرفاهايش، چيزي که باز و پراکنده بود و حالا بسته است.»

دربار? مارگريت دوراس، نويسند? رمان «زندگي آرام»
مارگريت دوراس (Marguerite Duras)، متولد 1914 و درگذشته به سال 1996، داستان‌نويس، جُستارنويس، فيلمنامه‌نويس، فيلمساز تجربي و نمايشنامه‌نويس فرانسوي بود.
اولين رمان‌هاي مارگريت دوراس رمان‌هايي نسبتاً متعارف بودند اما او با رمان «مُدِراتوکانتابيله» به نوشتار تجربي رو آورد. دوراس با نويسندگان جنبش «رمان نو» هم در ارتباط بود اگرچه هيچ‌وقت رسماً عضو هيچ دسته و گروهي نشد.
از دوراس آثار متنوعي، اعم از رمان و فيلمنامه و جستار و نمايشنامه و فيلم، به‌جا مانده است. فيلمنام? «هيروشيما عشق من» که آلن رنه فيلمي معروف به همين نام را براساس آن ساخت از آثار مطرح مارگريت دوراس است. از ديگر آثار او مي‌توان به رمان‌هاي «عاشق»، «عشق»، «شيدايي لُل. و. اشتاين» و «درد»، نمايشنام? «ساواناباي» و مجموعه‌جُستار «تابستان 80» اشاره کرد.
دوراس در سال 1984 به‌خاطر رمان «عاشق» جايز? گنکور را دريافت کرد.

دربار? ترجم? فارسي رمان «زندگي آرام»
رمان «زندگي آرام» با ترجم? انوشه برزنوني در نشر قطره منتشر شده است.
انوشه برزنوني، متولد 1364، مترجم ايراني است. از ترجمه‌هاي او مي‌توان به کتاب‌هاي «35 کيلو اميد» و «تا در محله گم نشوي» اشاره کرد.
از رمان «زندگي آرام» ترجم? فارسي ديگري هم، با عنوان «زندگي آسان»، موجود است که مترجم آن علي مجتهدزاده و ناشرش انتشارات انديشه مولانا است.