کتاب «زندگي بَر بالهاي خيال» نوشت? آريل دورفمان
گزارشي اتوبيوگرافيک از زندگي در متن روزگاري بحراني. کتاب «زندگي بَر بالهاي خيال»، با عنوان اصلي Feeding on Dreams: Confessions of an Unrepentant Exile، خاطرات آريل دورفمان از دوران وحشت و گريز و تبعيد از شيلي و نيز بازگشت دوبارهاش به اين کشور، بعد از سقوط حکومت استبدادي آگوستو پينوشه، است.
دورفمان از نويسندگاني است که با وقوع کودتاي پينوشه در شيلي مجبور به فرار از آن کشور شد. او در کتاب «زندگي بر بالهاي خيال» شرح دوران سخت تبعيد را نوشته و از خلال روايت زندگي شخصي و سياسي خود در آن روزگار، تصويري از زندگي در تبعيد، شيلي دوران پينوشه و فجايع آن روزگار و نيز شيليِ بعد از سقوط پينوشه به دست داده است.
متن اصلي کتاب «زندگي بر بالهاي خيال» اولين بار در سال 2011 منتشر شده است.
مروري بر کتاب «زندگي بر بالهاي خيال»
کتاب «زندگي بر بالهاي خيال» زندگينامهاي است که با تأملات آريل دورفمان دربار? شيلي و وضعيت سياسي آن در دوران پينوشه و اوايلِ دوراني که پينوشه دوسال بعد از ضربه خوردن در همهپرسي از رياست جمهوري اين کشور کنار گذاشته شد، پيوند خورده است.
دورفمان در کتاب «زندگي بر بالهاي خيال» زندگي گذشتهاش را در شيلي روايت ميکند، از فراري شدنش بعد از کودتا و به قدرت رسيدن پينوشه سخن ميگويد و از محو شدن کوههاي شيلي از مقابل چشمان تبعيديهايي که اين کوهها برايشان يکي از چشمگيرترين نمادهاي شيلي بوده است؛ کوههايي که بهگفت? دورفمان در کتاب «زندگي بر بالهاي خيال» از نقاشيهاي بچههاي تبعيديهايي که به اجبار شيلي را ترک کردهاند غايبند.
کتاب «زندگي بر بالهاي خيال» روايتي از زندگي در عصر وحشت و سرکوب و اعدامهاي دستهجمعي است و همچنين روايت بازگشت دورفمان و همسر و فرزندش به شيلي، در زماني که پينوشه از رياست جمهوري کنار گذاشته شده اما هنوز قدرت نظامي را در دست دارد و تهديدش همچنان بالاي سر مردم شيلي هست.
دورفمان در کتاب «زندگي بر بالهاي خيال» از رسوب و رسوخِ عصر وحشت و سرکوب و کشتار و شکنج? دوران پينوشه در ذهنش سخن ميگويد و از اينکه پينوشه و شيو? حکومت او چگونه حتي آيند? شيلي را هم تهديد ميکند.
کتاب «زندگي بر بالهاي خيال» روايت دربدري و آوارگي يک تبعيدي و شوق او به بازگشت به شيلي در دوران تبعيد است و بيان آنچه اين تبعيدي در هنگام بازگشت به شيلي ميبيند و احساس و درک ميکند.
در بخشي از کتاب «زندگي بر بالهاي خيال» ميخوانيد: «خوشبخت بودم که زمان انقلاب مرد شدم – اين انقلاب کاملاً غيرعادي، وقتي آلنده در سال 1970 به رياستجمهوري رسيد آغاز شد. فردي صلحطلب و دموکرات که اعتقاد نداشت بايد بدبختي بکشي تا دنيايي از عدالت و آزادي براي همگان به وجود آوري. کسي که به وسعت گستردگي کوههايي بود که بر سه سال شادماني و سرور ما سروري ميکردند. زيرا هيچچيز را نميتوانستي با اقامت در مرکز متزلزل تاريخ مقايسه کني – هيچچيز را نميتوان با اين حالت مقايسه کرد که آرام روي آتش در حال سوختن باشي و درعينحال بداني که جهان آنطور که تو درکش کردي نيست – اطمينان از اينکه همهي چيزهاي اشتباه، غيرمنصفانه و زشت در جهان ميتوانند تغيير کنند، هيچچيز را نميتوان با ايمان به اينکه ما مردم، حاکمان مقتدر سرنوشتمان هستيم مقايسه کرد. سه سال بهخاطر آزادي با ميليونها نفر ديگر در زير نگاه خيرهي کوهستان رژه ميرويم. گويي ميتوانند ضمانت کنند هيچچيز نميتواند رؤياهايمان را بفرسايد، گويي افق براي ماندن آنجا بود و مرگ وجود نداشت.
و سپس کوهستانها ناپديد و با تبعيد بلعيده شدند. زمانيکه به رحمهاي جايگزيني نياز داشتيم که درونشان بخزيم، خلأيي در چشماندازها وجود داشت. در همان لحظاتي که تمامي اثرات ثبات به بيرون دميده شده بودند، کشور عشق ما زير حملات دوگانهي ديکتاتوري پينوشه از يکسو در حال تجزيهشدن بود و از سويي عبور نسبتاً متوحش زمان با آسياب محوکننده و اجتنابناپذيرش آن را بهسوي فراموشي سوق ميداد. همهي آنچه بر جاي مانده بود اين بود؛ حالت کرچي از تهيبودن، پرگار وجودي که منهدم شده بود، اعداد اصلياي که دشمن جهتشان را پاک کرده بود.
رهاشده، بيچاره، دچار تهوع.»
دربار? آريل دورفمان، نويسند? کتاب «زندگي بر بالهاي خيال»
ولاديميرو آريل دورفمان (Vladimiro Ariel Dorfman)، متولد 1942، رماننويس، نمايشنامهنويس، جُستارنويس، استاد دانشگاه و فعال حقوق بشر آرژانتيني – شيليايي – امريکايي است.
دورفمان متولد آرژانتين است اما او را بيشتر بهعنوان نويسندهاي شيليايي ميشناسند. کودکي او تا دوازدهسالگي در امريکا گذشت و بعد از آن همراه خانوادهاش به شيلي رفت.
دورفمان، که در زمان کودتاي پينوشه و سقوط دولت سالوادور آلنده مشاور فرهنگي آلنده بود، با وقوع کودتا و برقراري حکومت وحشت در شيلي مجبور به ترک آنجا شد. مدتي در فرانسه ماند و بعد به هلند و سپس امريکا رفت. او اکنون مُقيم امريکا و استاد ادبيات دانشگاه دوک در کاروليناي شمالي است.
سياست و حکومت پليسي و استبدادي يکي از درونمايههاي آثار آريل دورفمان است. از آثار او ميتوان به «مرگ و دختر»، «اعتماد»، «شکستن طلسم وحشت: محاکم? شگفتانگيز و پايانناپذير ژنرال آگوستو پينوشه»، «شورش خرگوشها» و «بيوهها» اشاره کرد.
نمايشنام? «مرگ و دختر» آريل دورفمان دستماي? اقتباس سينمايي نيز قرار گرفته و رومن پولانسکي فيلمي به همين نام براساس آن ساخته است.
دربار? ترجم? فارسي کتاب «زندگي بر بالهاي خيال»
کتاب «زندگي بَر بالهاي خيال» با ترجم? مرجان قورچيان در انتشارات کتاب مرو منتشر شده است. مرجان قورچيان، متولد 1357، مترجم ايراني است. او کتاب «بازاريابي اينترنتي بهزبان آدميزاد» را هم به فارسي ترجمه کرده است.
رتب? کتاب «زندگي بر بالهاي خيال» در گودريدز: 3.92 از 5.
