سفر دریایی - یک داستان عاشقانه

کتاب سفر دريايي اثر آنا زگرس 

قصه‌اي درباب عشق، سفر و گذار از دنيايي به دنياي ديگر. کتاب سفر دريايي: يک داستان عاشقانه، با عنوان اصلي Uberfahrt. Eine Liebesgeschichte Tapa dura، رماني است که ماجرايي عاشقانه را با مسائل و موضوعاتي چون هويت و تعلق و وابستگي گره مي‌زند و همچنين در پس‌زمينه، اشاره‌اي به موضوعاتي چون فاشيسم و جنگ جهاني دوم دارد. 
زگرس، چنانکه در مقدم? ترجم? فارسي کتاب سفر دريايي آمده است، در سال 1964 در مصاحبه‌اي گفته بود که مي‌خواهد رماني کوتاه دربار? سفرهايش به برزيل بنويسد. چند سال بعد، يعني در سال 1971، متن اصلي کتاب سفر دريايي منتشر مي‌شود که همان رماني است که زگرس از قصد نوشتنش سخن گفته بود. 
کتاب سفر دريايي يک رمان عميقاً انساني است؛ رماني که در زمان انتشارش از آن به‌عنوان نقط? اوج خلاقيت آنا زگرس ياد شد. 

مروري بر کتاب سفر دريايي

ماجراي اصلي کتاب سفر دريايي دربار? پزشکي آلماني به نام ارنست تريبل است که در نوجواني در برزيل عاشق دختري شده اما دست سرنوشت آن‌ها را از هم جدا کرده است. تريبل اما در سفرهاي بعدي‌اش به برزيل دنبال اين دختر گشته است و همچنان دلمشغول اوست. او داستان زندگي خود و داستان عشق نوجواني و جستجويش براي يافتن معشوق? گمشده را در کشتي‌اي باري که از برزيل به آلمان شرقي مي‌رود، براي مردي ديگر به نام فرانتس هامر نقل مي‌کند. بدين‌ترتيب کتاب سفر دريايي يک نقل در نقل و روايت در روايت است که در آن، داستاني در طول يک سفر دريايي روايت مي‌شود. اين سفر دريايي، سه هفته به طول مي‌انجامد و در حين آن، قص? زندگي تريبل و عشق او روايت مي‌شود. 
راوي کتاب سفر دريايي، فرانتس هامر است اما داستان اصلي اين رمان نه داستان او بلکه داستان تريبل است که زندگي خود و ماجراي عاشقانه‌اش را براي هامر روي دايره مي‌ريزد و هامر دارد آن را بازگو مي‌کند. اين سفر در دوره‌اي اتفاق مي‌افتد که آلمان به دو بخش شرقي و غربي تقسيم شده بود و تريبل و هامر هردو قرار است در روستوک، که آن زمان جزو قلمرو آلمان شرقي بوده، پياده شوند. 
هامر در سه هفته‌اي که در کشتي است شنوند? داستان تريبل مي‌شود و اين‌گونه است که روايت در روايتِ در کتاب «سفر دريايي» شکل مي‌گيرد و يک روايت، قابي مي‌شود که روايتِ ديگر در چارچوب آن قرار مي‌گيرد. 
در کتاب سفر دريايي سفر جغرافيايي با سفر دروني و سفر از مرحله‌اي به مرحله‌اي ديگر از زندگي و گذار از دوره‌اي از زندگي به دوره‌اي ديگر و نيز کندوکاو در بخشي از گذشت? شخصيت اصلي رمان پيوند مي‌خورد و از خلال اين سفرِ جغرافيايي و دروني، بعضي مسائل بنيادين انساني مطرح مي‌شود. کتاب «سفر دريايي» همچنين رماني دربار? مواجه? دو دنياست؛ دو دنيايي که با يکديگر متفاوتند. 
در بخشي از کتاب «سفر دريايي» مي‌خوانيد: «برايم عجيب بود که تريبل جوان تا اين اندازه احساس نياز مي‌کرد خاطراتش را براي من تعريف کند؛ خاطراتي که به سال‌ها پيش مربوط مي‌شدند. 
ارنست تريبل گفت: "در اين مدرسه، تجربه‌اي بي‌نهايت مهم به دست آوردم. اتفاق خاصي افتاد که در ابتدا از آن صحبت کرديم. منظورم اين است که در آنجا شروع شد و تازه ديروز، نه پريشب به پايان رسيد. دومين روز است که روي دريا هستيم، نه؟" 
"دومين روز است."
تريبل اضافه کرد: "ما زمان کافي براي حرف زدن داريم، تقريباً سه هفته." 
گرچه خيلي هم ميل داشتم مدام به درياي روشن از بازتاب نور ستارگان نگاه کنم که دوروبر انبارهاي قفل‌شد? کشتي را فراگرفته بود گويي عجله داشته باشيم، دويديم. 
درعين‌حال تريبل به صحبت ادامه داد. بايد درددل مي‌کرد، گويي نه‌فقط سفر که راه رفتن پيوسته هم او را کمي رها مي‌کرد و در من، که هم‌وطن او بودم، شنونده‌اي را يافته بود که ماجراهاي عجيب را هم درک مي‌کرد؛ چيزهايي را که حتي خودش هيچ درک نمي‌کرد و تازه هنگام تعريف کردن متوجهشان مي‌شد.» 

دربار? آنا زگرس، نويسند? کتاب سفر دريايي

آنا زِگِرس (Anna Seghers)، با نام اصلي نِتي رايلينگ ( Reiling Netty)، متولد 1900 و درگذشته به سال 1983، داستان‌نويس و جُستارنويس آلماني بود. زگرس از نسل نويسندگان و روشنفکراني بود که با قدرت گرفتن نازيسم در آلمان مجبور به فرار از اين کشور شدند. او عضو حزب کمونيست آلمان و انجمن نويسندگان پرولتاريا – انقلابي بود و همسرِ مَجارش، لازلو رادوانيي، نيز نويسنده بود. 
گريز و مهاجرت زگرس از سال 1933 و با فرار او به فرانسه از راه سوئيس آغاز شد. در سال 1940، وقتي بخشي از فرانسه توسط آلمان اشغال شده بود، زگرس به جايي از فرانسه رفت که به اشغال آلماني‌ها درنيامده بود و اين درست تجربه‌اي بود شبيه آنچه او در يکي از رمان‌هايش به نام «ترانزيت» از آن نوشت. 
زگرس در سال 1941 به مکزيک گريخت و در آنجا رئيس کلوب هاينريش هاينه شد. در سال 1947 به آلمان برگشت و ساکن آلمان شرقي شد. او مدتي طولاني رئيس هيئت‌مدير? انجمن نويسندگان جمهوري دموکراتيک آلمان بود و در سال 1950 عضو شوراي جهاني صلح شد.  
از ديگر آثار آنا زگرس مي‌توان به رمان‌هاي «هفتمين صليب»، «مرده‌ها جوان مي‌مانند» و «اعتماد» اشاره کرد. 

دربار? ترجم? فارسي کتاب سفر دريايي

کتاب سفر دريايي: يک داستان عاشقانه با ترجم? مهشيد ميرمعزي، همراه با مقدمه‌اي دربار? اين رمان و در معرفي آنا زگرس، در نشر افق منتشر شده است. 
مهشيد ميرمعزي، متولد 1341 در قزوين، مترجم ايراني است. او مترجم ادبيات آلماني و فارغ‌التحصيل رشت? مهندسي فضاي سبز از دانشگاه شهر اسنِ آلمان است. 
ميرمعزي، علاوه بر ترجم? کتاب، با روزنامه‌ها و مجلات مختلفي، از جمله «اعتماد»، «فرهيختگان»، «شرق»، «گل‌آقا» و «بخارا»، به‌عنوان مترجم، همکاري کرده است. 
از ترجمه‌هاي مهشيد ميرمعزي مي‌توان به کتاب‌هاي «ما که خواهريم»، «و نيچه گريه کرد»، «وزن کلمات»، «دنياي ديروز: خاطرات يک اروپايي» و «بافت? موي مادربزرگ» اشاره کرد.