زنانگی

کتاب «زنانگي» اثر زيگموند فرويد
متن سخنراني‌اي از زيگموند فرويد درباب زنانگي، به‌همراه نقدها و شرح و تفسيرهايي بر اين متن. کتاب «زنانگي»، ضمن ارائ? ديدگاه فرويد دربار? مفهوم زنانگي و بررسي اين مفهوم از منظر روانشناختي و روانکاوي فرويدي، سِيرِ تحول اين مفهوم، از دوران فرويد تا روزگار معاصر، را نيز ترسيم مي‌کند و ما را در جريان تعدادي از مهمترين نقدها و تفسيرهاي متخصصان و نظريه‌پردازان روانکاوي معاصر بر ديدگاه فرويد دربار? زنانگي قرار مي‌دهد.
متوني که از فرويد و ديگر متخصصان و نظريه‌پردازان حوز? روانکاوي در کتاب «زنانگي» مي‌‌خوانيد، به‌ويراستاري لتيسيا گلاسر فيوريني و گراسيلا آبلين – ساس رز در اين کتاب گردآوري و منتشر شده‌اند.
در کتاب «زنانگي» سخنراني فرويد دربار? زنانگي از زواياي گوناگون مورد نقد و بررسي قرار مي‌گيرد تا دريابيم روانکاوي معاصر تا کجاها و از چه وجوهي با نظريات فرويد در اين باره منطبق و تا کجاها و از چه وجوهي ناسازگار با اين نظريات است.

مروري بر کتاب «زنانگي»
زيگموند فرويد در سخنراني‌اي که متن آن در کتاب «زنانگي» منتشر شده است، از طبيعت زنانه و رازآميز و معماييِ زن سخن مي‌گويد و تصويري رازآلود از هويت زنانه ارائه مي‌دهد.
در کتاب «زنانگي» با رويکرد روانشناختي فرويد به زن و زنانگي آشنا مي‌شويم و همچنين با نظرياتي که در نقد رويکرد فرويد ارائه شده‌اند؛ نظرياتي که رازوارگي‌اي براي زن و زنانگي قائل نيستند و معمايي و رازآلود بودن زن را رد مي‌کنند و آن را گفتماني نادرست مي‌دانند که در بحث درباب زنانگي بايد از آن دست کشيد.
کتاب «زنانگي» اين امکان را به ما مي‌دهد که هم دريابيم فرويد زنانگي را چگونه تعريف مي‌کرد و هم تحول نظري اين مفهوم را، از دوران فرويد تا دوران معاصر، در چشم‌اندازي تاريخي دنبال کنيم و دريابيم که مفهوم زنانگي، براثر تحولات اجتماعي، چه تغييراتي کرده است.
کتاب «زنانگي» از پيشگفتار لتيسيا گلاسر فيوريني و گراسيلا آبلين – ساس رز، ويراستاران کتاب، و دو بخش تشکيل شده است.
بخش اول کتاب «زنانگي»، با عنوان «سخنراني شمار? 33: "زنانگي"»، شامل سخنراني فرويد دربار? زنانگي است. در اين بخش، فرويد به تشريح نظري? خود دربار? شکل‌گيري جنسيت زنانه مي‌پردازد و زنانگي را، براساس رويکرد نظري‌اش درباب جنسيت، مفهوم‌پردازي مي‌کند.
بخش دوم کتاب «زنانگي»، با عنوان «بحث درباب "زنانگي"»، شامل مباحثي درباب سخنراني فرويد است. در اين بخش، مقالاتي از گروهي از نظريه‌پردازان و متخصصان معاصر حوز? روانکاوي آمده است. مقالات اين بخش از کتاب «زنانگي» حاوي مهمترين ديدگاه‌هايي هستند که در روزگار معاصر دربار? نظري? فرويد دربار? زنانگي مطرح شده‌اند.
مقالاتي که در بخش دوم کتاب «زنانگي» مي‌خوانيد عبارتند از: «زنانگي و عقد? اديپ»، «ديدگاه‌هاي معاصر بر زنانگي، جنسيت و هويت زايا»، «فرانظريه‌هاي روانکاو درباب تفاوت جنسي و امر زنانه»، «فرازونشيب‌هاي بعد زنانه در مردان و دوجنسي‌بودگي در موقعيت تحليلي»، «محدوديت‌هاي فرضي? دوجنسي‌بودگي 1933 فرويد در شرح موانع خلاقيت در يک زن»، «معماي انکار زنانگي: بدنامي بُعد زنانه»، «آيا زنان هنوز در معرض خطر سوء‌تعبير شدن‌اند؟»، «خودآييني و زنانگي»، «نظريه‌هاي ضمني روانکاو درباب جنسيت» و «زنانگي و بُعد انساني».
آن‌چه مي‌خوانيد برگرفته از متن سخنراني‌اي است که از فرويد در کتاب «زنانگي» آمده است و بخش اول اين کتاب را تشکيل مي‌دهد و ديگر مباحث کتاب «زنانگي» پيرامون آن شکل گرفته‌اند: «مي‌توان زنانگي را از منظر روانشناختي اين گونه ترسيم کرد که اولويتش با مقاصد منفعلانه است. البته اين معادل انفعال نيست؛ ممکن است براي رسيدن به مقصودي منفعلانه به حجم زيادي از فعال بودن نياز باشد. شايد چنين باشد که در يک زن، براساس سهمي که در کارکرد جنسي دارد، ترجيح رفتار و مقاصد منفعلانه به تناسب دامن? رفتاري محدود يا گسترده با درجات متفاوتي به زندگي‌اش منتقل مي‌شود و زندگي جنسي‌اش نمونه‌اي از آن است. اما نبايد تأثير آداب و رسوم اجتماعي را دست‌کم بگيريم که زنان را به ماندن در مواضع منفعلانه وامي‌دارد. هيچ يک از اينها هنوز روشن نيست. ميان زنانگي و حيات رانه‌اي ارتباطي استوار در جريان است که ما قصد بي‌توجهي به آن را نداريم. سرکوب پرخاشگري زنان که بنيادين برايشان تجويز و از نظر اجتماعي بر آنها تحميل مي‌شود به نفع ايجاد تکانه‌هاي نيرومند مازوخيستي تمام مي‌شود و چنانکه مي‌دانيم با گرايشات شهواني تخريب‌گرايانه‌اي که به سوي درون معطوف مي‌شوند هم‌راستاست. با اين اوصاف مازوخيسم، همان‌طور که مردم مي‌گويند، به‌درستي زنانه است. اما اگر مازوخيسم را در مردان ببينيد، چنانکه کم يافت نمي‌شود، چه پاسخي جز اين خواهيد داد که اين مردان به‌سادگي در حال بروز دادن صفات زنانه‌اند؟
اکنون براي شنيدن اين موضوع آماده‌ايد که روانشناسي هم قادر به حل معماي زنانگي نيست. شکي نيست که شرح آن را بايد در جايي ديگر جست و تا زماني که نفهميده‌ايم تفکيک موجودات زنده به دو جنسيت از کجا آمده است قادر به توضيحش نخواهيم بود. ما هيچ‌چيز در اين باره نمي‌دانيم و اين در حالي است که وجود دو جنسيت بارزترين ويژگي زندگي ارگانيک است که آن را از طبيعت بي‌جان متمايز مي‌کند.»

دربار? زيگموند فرويد، نويسند? کتاب «زنانگي»
زيگموند فرويد (Sigmund Freud)، متولد 1856 و درگذشته به سال 1939، عصب‌شناس و روانکاو اتريشي بود.
فرويد بنيانگذار دانش روانکاوي و يکي از تأثيرگذارترين متفکران بر ساحت‌هاي گوناگون هنر و فرهنگ و انديشه در قرن بيستم است. او با پرداختن به قلمرو ناخودآگاه، عرصه‌اي تازه را در روانکاوي گشود که از محدود? روانشناسي و روانکاوي و روان‌درماني بسيار فراتر رفت و با حيطه‌هايي چون توليد هنري و ادبي و نيز تفکرات فلسفي و علوم سياسي و اجتماعي و... درآميخت.
آراي فرويد باب تازه‌اي را در نقد هنري و ادبي گشود و تفسيري تازه از خلق هنري و ادبي ارائه داد. تأثير او را از جمله بر مکتب هنري و ادبي سوررئاليسم و آثار سوررئاليستيِ نقاشي و سينما و ادبيات مي‌توان ديد.
از آثار زيگموند فرويد مي‌توان به کتاب‌هاي «تفسير خواب»، «سه رساله دربار? نظري? جنسي»، «لئوناردو داوينچي»، «تمدن و ملالت‌هاي آن»، «آيند? يک پندار» و «موسي و يکتاپرستي» اشاره کرد.

دربار? ترجم? فارسي کتاب «زنانگي»
کتاب «زنانگي» با ترجم? سعيده اميني کاشاني در انتشارات نگاه منتشر شده است.
سعيده اميني کاشاني، متولد 1371، داراي فوق ليسانس روانشناسي باليني است. او دانش‌آموخت? انستيتو روانپزشکي تهران در دانشگاه علوم پزشکي ايران است.
کتاب «زنانگي» اولين ترجم? منتشرشده از سعيده اميني کاشاني است.