ذات‌ الریه

معرفی کتاب ذات الریه، اثر استیو تولتز، ترجمه پیمان خاکسار

استیو تولتز در ایران با رمان محبوب و پرفروش جزء از کل شناخته شد. این رمان در دورانی که تازه چاپ شده بود در مدت کوتاهی در نسخه‌های فراوان خوانده و ترجمه شد. برخی از منتقدان آن را داستانی عامه‌پسندتر با نیم‌نگاهی به رمان بزرگ وجدان زنو اثر ایتالو اسوو می‌دانستند که نگاهی روان‌شناختی با طنزی سیاه و تلخ به رابطه انسانی، خانواده و کهن الگوی پدر و پسر داشت. حالا این بار استیو تولتز با کتاب ذات الریه باز هم نامش را در رمان نویسی بر سر زبان‌ها انداخته است. این کتاب در سال 2026 نوشته شد و به‌سرعت در کشورهای مختلفی از جهان ترجمه شد.

در این اثر نیز تولتز رابطه خانوادگی و تأثیرات آن را همراه با طنز سیاه و مخصوص به خودش به کار می‌گیرد تا رمانی خلق کند که علاوه بر روایت داستانی گیرا، مخاطب را به درون خودش هدایت کند و راهی برای شناخت تاریکی‌ها در برابرش بگشاید: پدر و مادری قرار است از یکدیگر جدا شوند و برای تقسیم دو فرزند از تصادف استفاده می‌کنند و این راهی برای ورود به ماجراهای غریب آن‌هاست. رمان ذات الریه با ترجمه پیمان خاکسار از نشر چشمه منتشر شده است و چهارمین رمان بزرگ استیو تولتز محسوب می‌شود.

درباره کتاب ذات اریه

بدبختی، پوچی، بی‌حوصلگی در روابط انسانی، خانواده‌ای رو به زوال، آینده‌ای بی‌هویت و نامعلوم، خنده‌هایی تلخ بر نوجوانی و میانسالی و گذر سال‌ها، انتخابی مهم بر اثر شانس و اقبال، روایت کلاهبرداران و جهانی رها شده و افسارگسیخته و مسئله جدایی... همه این‌ها می‌توانند موضوعی مورد مناقشه و بحث درباره اثری از جهان ادبیات باشند و همگی در رمان ذات الریه جمع شده‌اند.

یکی از ویژگی‌های آثار تولتز که در داستان ذات الریه نیز به‌خوبی دیده می‌شود این است که بدبختی و عناصر نامطلوب را چنان خوب توصیف می‌کند و از آن مهم‌تر، در دل داستان و روایت جای می‌دهد که انگار تمام بدبختان را می‌توانیم دوست داشته باشیم. این ویژگی اعجابی ایجاد می‌کند که خواننده ادبیات امروز به‌خوبی آن را درک خواهد کرد چراکه از جهان چرکین خودش بیرون آمده است.

تولتز می‌تواند تلخی و سیاهی عمیق را تبدیل به طنز کند، تنهایی را به شکل‌های مختلف درون شخصیت‌هایش قرار دهد و هرکدام واکنشی متفاوت به آن داشته باشند، می‌تواند با همه‌چیز شوخی کند بدون آنکه احساس کنیم دارد مسخره‌مان می‌کند و از این تمسخر دلزده شویم و این توصیفات برای رمانی با حجم آثار او می‌تواند یک ویژگی مثبت محسوب شود.

روابط خانوادگی و اجتماعی نیز یکی دیگر از محتواها و موضوعاتی است که در آثار تولتز دیده می‌شوند و در کتاب ذات الریه نیز وجود دارد و این بار از نگاهی متفاوت به آن بازگشته است. می‌توان سؤال‌هایی مهم درباره این اثر از خودمان بپرسیم: آیا تاریکی نیز می‌تواند خنده‌دار باشد؟ در این جهان وحشتناک همدلی در کجای زندگی‌مان قرار می‌گیرد؟ سرخوردگی تا کجا می‌تواند ما را وارد بازی بی‌هدفی و پوچی کند؟... و این‌ها ویژگی‌های مهم اثری هستند که به‌شکل دیوانه‌واری سرزنده و پویاست.

خلاصه کتاب ذات الریه

کتاب ذات الریه درباره خانواده ویلسون است که زن و مردی همراه دو فرزندشان زندگی می‌کنند و روزی تصمیم به جدایی می‌گیرند. وقتی نوبت به تقسیم فرزندان می‌رسد آن‌ها به‌صورت تصادفی و با انداختن تاس می‌خواهند فرزندان را بین خودشان قسمت کنند. پسر همراه مادرش می‌ماند و دختر با پدرش زندگی می‌کند. در واقع رمان ذات الریه از اینجا شروع می‌شود و ماجراهای بزرگ شدن بچه‌ها و تغییرات زندگی‌شان طبق این تصمیم شروع می‌شود. چهل سال از تصمیم والدین می‌گذرد و این بچه‌ها همچنان درگیر ماجراهای آن اتفاق هستند. زندگی‌ها و ارتباطات خودشان از هم می‌پاشد و راوی با یکی از آن‌ها می‌ماند و ماجراها را به شیوه‌ای پست‌مدرن تعریف می‌کند.

درباره نویسنده کتاب ذات الریه، استیو تولتز

استیو تولتز نویسنده استرالیایی است که در سال 1972 متولد شد و در 2008 با انتشار رمان جزء از کل به شهرتی جهانی رسید و جوایز معتبر و مهمی در ادبیات را نصیب خود کرد که می‌توان به جایزه بوکر در این میان اشاره کرد. او نوشتن را از نوجوانی شروع کرده بود و در مسابقات مختلف ادبی شرکت می‌کرد تا اینکه کم‌کم با نوشتن اولین رمانش نام خود را بر سر زبان‌ها انداخت. تولتز از نویسندگان زیادی تأثیر گرفته که می‌توان گاهی ردپای آثار جان فانته را نیز در آثارش دید و تمایلش به طنز تلخ او را در رمان‌هایش احساس کرد. به جز رمان ذات الریه و جزء از کل، از آثار دیگر او می‌توان به کتاب ریگ روان و هرچه باداباد اشاره کرد.

درباره مترجم کتاب ذات الریه، پیمان خاکسار

پیمان خاکسار مترجم زبان انگلیسی است و متولد سال 1354. او رمان‌های مهم و پرفروشی را به فارسی برگردانده که از میان آن‌ها می‌توان به این آثار اشاره کرد: باشگاه مشت زنی، بالاخره یه روزی قشنگ حرف می‌زنم، اتحادیه ابلهان، برادران سیسترز، کلکسیونر، اصلاحات، سفر به انتهای شب، شاگر قصاب، مجوس، عامه پسند، هالیوود.

کتاب ذات الریه برای چه کسانی مناسب است؟

این کتاب به دوست‌داران ادبیات انگلیسی زبان، ادبیات استرالیایی، ادبیات معاصر، داستان قرن بیستم، علاقه‌مندان به آثار استیو تولتز و رمان جزء از کل و طنز سیاه در ادبیات و دوست‌داران رمان‌های جان فانته پیشنهاد می‌شود.