کتاب «روباه» اثر دي. اچ. لارنس
رماني روانشناختي دربار? جنسيت، زنانگي، موقعيت و جايگاه زن در فرهنگ مردانه و پيچيدگيهاي روابط و مناسبات و احساسات و اميالِ انساني. کتاب «روباه» (The Fox) رمانيست کوتاه از دي. اچ. لارنس که در آن زواياي تاريک و مبهم جنسيت و مِيل مورد کندوکاو قرار گرفته است.
دي. اچ. لارنس در کتاب «روباه» طبيعت و واقعيت عيني را ماهرانه با احوال دروني شخصيتهاي اين رمان کوتاه پيوند زده و امر عيني را به امر ذهني و روانشناختي متصل کرده است.
متن اصلي رمان «روباه» اولين بار در سال 1922، بهصورت پاورقي دنبالهدار و در چهار شماره، در مجل? امريکاييِ The Dial، منتشر شده است.
براساس کتاب «روباه» فيلم هم ساخته شده است.
مروري بر کتاب «روباه»
در زندگي دو زنِ تنها ناگهان سروکل? مردي و روباهي پيدا ميشود و اين دو واقعه، سِيرِ عادي زندگي آنها را تغيير ميدهد. طرح اصلي کتاب «روباه» برپاي? چنين موقعيتي شکل گرفته است.
کتاب «روباه» ماجراي دو دختر تقريباً سيساله، به نامهاي بنفورد و مارچ، است که باهم و بدون هيچ کارگرِ مردي، مزرعهاي را اداره ميکنند. کارِ آنها مرغداري است. کار، طاقتفرساست و اوضاع مرغداري چندان روبهراه نيست. بنفورد ريزنقش است و چندان بُني? کار کردن ندارد. سرمايه از اوست و بيشتر کارها بر دوشِ مارچ است. مارچ زني قويبنيه با چهر? زنانه و هيکلي عضلاني و تقريباً مردانه است.
زندگي بنفورد و مارچ در مزرعه به ملال و يکنواختي ميگذرد. آنها در گيرودار سروکله زدن با مسائل مرغداري و گذران زندگي يکنواخت خود هستند که مشکلي به مشکلاتشان اضافه ميشود: روباه. ماجرا از اين قرار است که يک روباه به مزرعه دستبرد ميزند و مارچ هرچه تلاش ميکند موفق نميشود او را به چنگ آورد و شکارش کند تا اينکه يکبار روباه بيش از حد به او نزديک ميشود، اما مارچ مسحورِ او ميشود و بازهم نميتواند به سمتش شليک کند. روباه ميگريزد.
در بخشهاي مربوط به آمدن روباه و تلاش مارچ براي شکارش و ناتوانياش از شليک به او، کشمکشهاي دروني مارچ بسيار ماهرانه ترسيم شده است و در ادام? کتاب «روباه» هم ميبينيم که لارنس استادانه از پس به نمايش گذاشتن پيچيدگيها و کشمشهاي دروني شخصيت رمانش برميآيد و باب تأمل در ابهامهاي جنسيتي و پيچيدگيهاي جنسيت و مِيل و نيز تأمل در زنانگي و نقش و جايگاه و هويت زن در جهان مردسالار را ميگشايد.
چند ماه بعد از ماجراي روباه، مردي به نام هنري به مزرعه ميآيد و ساکن آنجا ميشود و حضور او باب کشمکشهاي دروني بيشتر و عميقتري را در کتاب «روباه» ميگشايد.
کتاب «روباه» رماني کمگو و موجز است؛ رماني کوتاه که در نهايت ايجاز، حسهاي پنهان را به سطح ميآورد و اضطرابها و دلمشغوليها و اميالِ پنهانِ شخصيتها و پيچيدگيهاي مناسبات ميان آنها را به نمايش ميگذارد.
لارنس در کتاب «روباه» با کشاندن واقعيت عيني به قلمروِ ذهن، به واقعيت رنگي از وهم و ابهام ميزند و از روابط دروني و پنهان ميان چيزها مينويسد.
وقايع کتاب «روباه» در انگلستان دور? بعد از جنگ جهاني اول اتفاق ميافتد و در اين رمان تصويري از آسيبها و مشکلات ناشي از جنگ هم ارائه شده است.
دربار? دي. اچ. لارنس، نويسند? کتاب «روباه»
ديويد هربرت لارنس (David Herbert Lawrence)، معروف به دي. اچ. لارنس (D. H. Lawrence)، متولد 1885 و درگذشته به سال 1930، داستاننويس، شاعر و مقالهنويس انگليسي بود.
لارنس در آثارش به ترسيم از خود بيگانگي اجتماعيِ برآمده از مدرنيته و صنعتي شدن جامعه ميپرداخت و نيز در مفهوم و موضوع جنسيت و غريزه کندوکاو ميکرد. او در زمان حياتش قدر نديد و بهدليل پرداختن به موضوعاتي در آثارش که منطبق با عُرفِ زمانه نبود و ابراز نظرياتي که جَوّ غالب زمانهاش نميپسنديد، مورد اجحاف قرار گرفت و عناد با او بهحدي بود که در متنهايي هم که بهمناسبت مرگش منتشر شد بازتاب يافت و تنها اي. ام. فورستر، داستاننويس و منتقد ادبي انگليسي، بود که در متني که بهمناسبت مرگ لارنس نوشت، او را ستود.
لارنس در نقاشي و نمايشنامهنويسي و ترجمه هم دستي داشت. از او تعداد زيادي رمان، داستان کوتاه، دفتر شعر و آثار غيرداستاني منتشر شده است.
از آثار دي. اچ. لارنس ميتوان به رمانهاي «عاشق ليدي چاترلي»، «باکره و کولي»، «رنگينکمان» و «پسرها و عاشقها» اشاره کرد.
دربار? ترجم? فارسي کتاب «روباه»
کتاب «روباه» با ترجم? کاوه ميرعباسي در نشر افق منتشر شده است. اين کتاب قبلاً با همين ترجمه در نشر باغ نو منتشر شده بود.
کاوه ميرعباسي، متولد 1334، مترجم ادبي و داستاننويس ايراني است. ميرعباسي کار داستاننويسي و ترجمه را از دوازدهسالگي و با مجل? «کيهان بچهها» آغاز کرد. در چهاردهسالگي در ترجم? مجموع? افسانههاي ملل با انتشارات اميرکبير همکاري کرد و ترجمهاش در سال 1350 در اين انتشارات منتشر شد. در هجدهسالگي به فرانسه رفت که حقوق بخواند اما اين رشته را رها کرد و براي خواندن سينما به روماني و سپس، براي ادام? تحصيل در اين رشته و گرفتن دکتراي سينما، به اسپانيا رفت اما مشکلات مالي نگذاشت که تز دکتراي خود را، با عنوان «تعليق در ادبيات و سينما»، به انجام برساند.
ميرعباسي در سال 1360، بعد از نوزده سال زندگي در خارج از کشور، به ايران برگشت و کار ترجمه را ادامه داد. او به سه زبان اسپانيايي، فرانسه و انگليسي مسلط است و آثار بسياري را از ادبيات کلاسيک و مدرن جهان به فارسي برگردانده است.
ادبيات پليسي يکي از تخصصها و حوزههاي علاقهمندي کاوه ميرعباسي است. او دبيري ترجم? دو مجموع? پليسي، يکي «داير? هفتم» براي انتشارات نيلوفر و ديگري «ادبيات پليسي امروز جهان» براي نشر قطره، را بهعهده داشته است.
ميرعباسي خود نيز رماني پليسي – معمايي با عنوان «سين مثل سودابه» نوشته و منتشر کرده است.
او همچنين آثاري از گابريل گارسيا مارکز، مثل رمانهاي «صد سال تنهايي» و «عشق در روزگار وبا» و خاطرات او را، با عنوان «زندهام که روايت کنم»، از زبان اسپانيايي به فارسي ترجمه کرده است.
از ديگر ترجمههاي کاوه ميرعباسي ميتوان به کتابهاي «کمدي الهي»، «نازارين»، «پدرو پارامو»، «1984»، «صليب آبي و شش داستان ديگر»، «بچههاي سبز»، «همهي اسبهاي زيبا»، «بر استخوانهاي مُردگان» و «قتل در کميت? مرکزي» اشاره کرد.
ميرعباسي همچنين، با همکاري اسماعيل عباسي، کتابي دربار? عکاسي، با عنوان «نقد عکس: درآمدي بر درک تصوير» ترجمه کرده است.
از کاوه ميرعباسي، بهجز رمان پليسي – معمايي «سين مثل سودابه» که به آن اشاره شد، دو اثر داستاني ديگر نيز به نامهاي «هفت روز نحس» و «پايان خوش ناتمام»، که اولي مجموعه داستان و دومي رمان است، منتشر شده است. از او همچنين کتابي در حوز? طنز، با عنوان «چه کردند ناموران»، به چاپ رسيده است.
از کتاب «روباه» ترجمههاي فارسي ديگري هم موجود است که از جمل? آنها ميتوان به ترجم? فريده شعباني راد، منتشرشده در نشر هاوژين، اشاره کرد.
